To jedna z popularniejszych i częściej polecanych książek Neila Gaimana. Czy „Koralina” to horror dla dzieci, który jest w stanie wnieść coś w życie dorosłego czytelnika? Sprawdź, jaki klimat buduje narracja tej powieści i dowiedz się, dla kogo może być to lektura.

Sprawdź recenzję innych horrorów: „Osnowa” | „Dni ostatnie” | „Mnich”
Nie wchodź do zamkniętego mieszkania
Koralina przeprowadza się wraz z rodzicami do mieszkania w dużym, starym domu. Ciekawska dziewczyna zwiedza go i poznaje swoich sąsiadów. Pewnego dnia postanawia sprawdzić, co znajduje się w zamkniętym i opuszczonym mieszkaniu. Znajduje tam swoją Drugą Matkę i Drugiego Ojca z guzikami zamiast oczu.
„Koralina” trochę na mnie poczekała
Książki Neila Gaimana zalegają na moich półkach jeszcze sprzed czasów, łagodnie mówiąc, afery z jego udziałem z 2024 roku. Powoli jednak uwalniam się z ich oczekujących szponów, bo po przeczytaniu „Koraliny” została mi na półce tylko jedna.
To jedna z tych książek, które mi polecano, jako jedną z jego najlepszych dzieł, która na pewno mi się spodoba, skoro lubię „Gwiezdny pył”, a na inne raczej narzekałam. Dlatego też miałam nadzieję na to, że w tym krótkim horrorze dla dzieci znajdę coś niezwykłego, nietypowego czy poruszającego, a może po prostu nadzwyczaj strasznego. Muszę jednak przyznać, że to jeden z tych tytułów, który raczej nieszczególnie zapadnie mi w pamięć, mimo że w gruncie rzeczy wszystko jest na swoim miejscu .

Krótki, ale dobrze napisany horror dla dzieci
„Koralina” jest po prostu dobrym horrorem dla dzieci, ale napisanym tak, że dorosły też może czerpać z lektury pewną radość. To naprawdę krótka książka, mająca około stu stron, dlatego nie jest to coś na wiele długich, klimatycznych, zimowych wieczorów; mi udało się z nią zapoznać w godzinę, może trochę ponad, jeśli liczyć z przerwami.
Gaiman jest sprawnym pisarzem, dlatego to historia, która „wchodzi gładko”, odpowiednio buduje klimat i wyróżnia się dobrym wyczuciem języka. Nie widzę w niej jednak niczego więcej, a ponieważ mimo wszystko jest kierowana do młodszego czytelnika, to nie wzbudziła we mnie większych emocji.
Czy „Koralina” odpowiednio buduje klimat słowem?
Jednocześnie Gaiman nie sili się tu na szczególnie mroczny, gęsty styl. Taki mógłby być chyba zbyt straszny i zbyt trudny dla docelowego odbiorcy. To dalej lekka książka, która wykorzystuje typowe motywy. Owszem, mimo że akcja rozgrywa się latem, ja w ogrodzie zwiedzanym przez Koralinę widziałam raczej jesień (może to też ten brytyjski urok?), co oznacza, że autor sprawnie budował otoczenie słowami (nawet niekoniecznie robiąc to w sposób dosłowny). Ta narracja nie sprawiała jednak, bym od niej samej miała ciarki, abym realnie obawiała się o bohaterkę, ani żebym zachwycała się pięknie dobranymi, poetyckimi stwierdzeniami autora.

Strasznie i mrocznie, ale bez realnego zagrożenia?
Sama warstwa fabularna to raczej typowy horror dla młodszych czytelników, w którym pojawia się dużo strachów i mówienia o tym, jak bardzo straszne i mroczne rzeczy dzieją się wokół bohaterki, ale w praktyce bez szczególnych konsekwencji dla jej bezpieczeństwa. Koralina wchodzi do miejsca, do którego nie miała wchodzić, wbrew temu, co mówią jej rodzice i odbywa swoistą lekcję.
W jej trakcie poznaje Drugą Matkę, istotę, która jest czymś strasznym, jednak narracja (słusznie) nie wyjawia nam w pełni, czym jest. Ma guziki zamiast oczu i jest nienaturalnie troskliwa i miła, co na pewno w młodych czytelnikach może wzbudzić sporo lęku. Koralina zaś, aby uratować się z zastawionej na siebie pułapki, musi wejść z nią w grę, przez co powieść nabiera odrobiny przygodowego sznytu.

Figury Drugich Rodziców mówią o toksycznych relacjach [Spoilery]
Sama postać matki może być szczególnie poruszająca dla osób, które zetknęły się z takim spodobem traktowania (oczywiście, mniej przerysowanym), jaki przedstawia Druga Matka względem swojej rzekomo ukochanej córki. To istota, która bezustannie powtarza, że kocha ją ponad wszystko. Jednocześnie jest bardzo zaborcza i wymaga poświęcania jej uwagi: chce spędzać czas z Koraliną, bawić się z nią, gotować dla niej. Gdy zaś coś idzie nie po jej myśli, nagle jej córka zasługuje na karę.
Drugi Ojciec jest natomiast postacią uwikłaną w przemocową relację. Chciałby dobrze dla Koraliny i dostrzega problemy, które pojawiają się w tym alternatywnym domu. Sam jednak nie potrafi przeciwstawić się Drugiej Matce Dlatego gdy otwiera przed Koraliną furtkę do wolności, ten jeden czyn po prostu doprowadza go do upadku; tu dość dosłownego. I chyba ze wszystkich strasznych elementów w „Koralinie”, ten jest najstraszniejszy.

„Koralina” może nauczyć czegoś młodego czytelnika
Podoba mi się to, że z jednej strony to książka, która pochwala ciekawość Koraliny, ale z drugiej uczy ją, że jednak warto czasem posłuchać dorosłych. Ponadto narracja chwali co do zasady pozytywne zachowania ze strony bohaterki, ale może pokazać też młodym czytelnikom, że życie nie zawsze jest fair i że od czasu do czasu należy grać wbrew ogólnie przyjętym zasadom, by uratować się z trudnej sytuacji. Dlatego jestem przekonana, że to może być i ciekawa, i dość wartościowa lektura, tyle że ja sama już tam byłam i już to widziałam; dla mnie „Koralina” Neila Gaimana nie jest niczym nowym, także pod kątem kreacji świata.
Jak wydana jest „Koralina”?
W mojej kolekcji znajduje się wydanie „Koraliny” z 2017 roku od wydawnictwa Mag. To twarda oprawa z okładką projektu Dark Crayona. To cienka książeczka z fioletową wstążką, niezawierająca jednak dodatkowych ozdobników, takich jak ilustracje, elementy ozdobne przy rozdziałach czy wklejki albo malowane brzegi.

Czy „Koralina” to interesująca lektura?
„Koralina” jest naprawdę krótka i prosta. Muszę jednak przyznać, że w porównaniu do większości pozostałych książek autora, z którymi się zapoznałam, nie mam jej nic do zarzucenia, być może poza faktem, że nie wniosła mi do czytelniczego życia niczego nowego albo ciekawego. Zabrakło mi w niej czegoś, co mogłoby moje myśli na dłużej przykuć do opowieści o Koralinie, a trochę miałam na to nadzieję.
Jednocześnie, biorąc pod uwagę zarzuty względem autora, nie mam zamiaru zachęcać nikogo do zakupu. Jednakże jeśli to tytuł, który zalega Wam na półce i szukacie motywacji, by po nią sięgnąć, to spokojnie, nie jest wcale aż tak straszna (moim zdaniem), jak mogłoby się wydawać. Myślę też, że dzieciom, które lubią mroczniejsze opowieści i są na nie już gotowe, również może się spodobać.

Tytuł: Koralina
Autor: Neil Gaiman
Tłumaczenie: Paulina Braiter
Liczba stron: 112
Gatunek: horror, literatura dziecięca
Wydanie: Mag, 2017