Virion. Zamek: Po latach wracam do Ziemiańskiego [recenzja] [archwium]

„Virion. Zamek” Andrzeja Ziemiańskiego trafił do mnie dzięki portalowi Czytam Pierwszy. Przeczytałam go w ramach współpracy recenzenckiej, lata po tym, jak dałam temu polskiemu autorowi szansę. Jak spodobała mi się historia Viriona, wydawana przez Fabrykę Słów?

Sprawdź recenzje innych książek wydanych przez Fabrykę Słów: „Grillbar Galaktyka” | „Złodziej dusz” | „Łzy Mai”

Ta drużyna ma poradzić sobie ze spiskiem

W państwie nie dzieje się najlepiej. Taida musi zebrać drużynę składającą się z najlepszych wojowników i morderców, aby działając poza prawem wykryć czyhający w Zamku spisek. Na jej czele ma stanąć Virion: sławny, natchniony szermierz i przyjaciel demonów.

Fabryka Słów ma problemy z numeracją tomów

Choć miałam przerwę w swojej przygodzie z literaturą wydawaną przez Fabrykę Słów, powieść „Virion. Zamek” Andrzeja Ziemiańskiego to kolejny przykład pozycji sygnowanej przez to wydawnictwo, która ma poważny problem z numeracją. Według wszystkich znaków na oprawie jest to tom pierwszy. Co prawda na skrzydełkach znajduje się informacja o wcześniejszych losach bohatera, ale nie czarujmy się – to nie tam szuka się podstawowych danych, gdy książka spogląda z księgarnianej półki. Podobny problem z dziełami tego autora miałam już lata temu, gdy przypadkowo sięgnęłam po „Pomnik cesarzowej Achai” czy po „Demona Luster”.

Tym razem sięgnęłam po „Viriona” z pełną świadomością sytuacji. Książka – choć według numeracji otwiera cykl „Szermierz natchniony” – w praktyce jest piątą historią o tym bohaterze i aż trzynastą osadzoną w tym świecie. Zależało mi na weryfikacji dwóch rzeczy: czy powieść obroni się jako samodzielne dzieło oraz czy styl autora po latach wciąż mi odpowiada.

To nie jest skąplikowana proza

Pierwsza kwestia wyjaśniła się bardzo szybko. Ziemiański pisze prosto, a fabuła tej części nie grzeszy skomplikowaniem – ot, zbiera się drużyna do zadań specjalnych. Brak znajomości poprzednich tomów nie przeszkadzał w zrozumieniu konwencji i odczytaniu klasycznych schematów. Problem pojawił się jednak głębiej, gdy okazało się, że autor opowiada o świecie i problemach, które kompletnie mnie nie interesują. O ile do połowy powieść utrzymywała moje zainteresowanie, o tyle później stopniowo ono gasło. Bohaterowie organizują się, biją, rozmawiają o kobietach i snują intrygi – na dłuższą metę okazało się to po prostu nużące.

„Virion. Zamek” wchodzi gładko

Mimo wszystko „Virion” wypada w mojej pamięci odrobinę lepiej niż „Pomnik cesarzowej Achai”. To nie jest książka wybitna ani łamiąca schematy, ale w pierwszej połowie wchodzi gładko i nie wymaga wielkiego skupienia. Przyznaję jednak, że jak na autora z tak bogatym dorobkiem, warsztat Ziemiańskiego pozostawia sporo do życzenia.

Niby antyk, ale…

Powieść osadzona jest w świecie stylizowanym na antyk, co czasami oddaje narracja i dialogi. Nagle jednak któryś z bohaterów rzuca kolokwializmem, że coś jest „fajne”, a Taida zamiast zbirów szuka po prostu „złoczyńców”. Do tego dochodzą powierzchowne opisy scen erotycznych oraz upiory skrojone pod mocno młodzieńcze fantazje.

Razi również pretekstowe traktowanie kwestii płci. Postacie bezustannie komentują swoje zachowania w duchu mocno zgranych żartów („ach te baby”), co najbardziej uwypukla się w wątkach dotyczących ciąży. Dowcip powtarzany bez końca po prostu przestaje bawić.

Urywana fabuła i ostateczny werdykt

Książka cierpi na tę samą przypadłość, co chociażby ostatnie części „Zastępów anielskich” Maji Lidi Kossakowskiej. Mimo sprzedawania jej jako tomu pierwszego, treść sprawia wrażenie zaledwie połowy powieści. Treść po prostu nagle się urywa bez jakiegokolwiek podsumowania czy zamknięcia danego etapu akcji – bohaterowie zbierają drużynę, idą na pierwszą misję i na tym koniec. Dla porównania: Robert M. Wegner w swoich „Opowieściach z meekhańskiego pogranicza” potrafi idealnie domknąć nawet niezwykle złożone wielowątkowe partie.

Proza Andrzeja Ziemiańskiego ma pełne prawo znaleźć swoich zwolenników. Trafia do konkretnego odbiorcy poszukującego lekkiej, prostej i dynamicznej lektury z wyrazistymi akcentami. Jednak na tle innych pozycji z polskiej fantastyki, „Virion. Zamek” pozostaje powieścią bardzo przeciętną.

Tytuł: Virion. Zamek

Tytuł serii: Szermierz Natchniony

Numer tomu: 1

Autor: Andrzej Ziemiański

Liczba stron:  506

Gatunek: high fantasy przygodowe

Wydanie: Fabryka Słów, 2021